h

OpSPraak: Geen groene revolutie zonder sociale revolutie

1 november 2019

OpSPraak: Geen groene revolutie zonder sociale revolutie

Foto: Fatih Hijnen

Een effectieve aanpak van klimaatverandering is alleen mogelijk met een systeemverandering, waarbij bestaande belangen niet langer maatregelen tegen opwarming van de aarde blokkeren. Dat is de conclusie van Politiek Café OpSPraak van 31 oktober, dat in het teken stond van het klimaat.

Klimaatverandering is een van de grote problemen van deze tijd. De aarde warmt op als gevolg van menselijk handelen, met desastreuze gevolgen als er niet wordt ingegrepen. Overheden over de hele wereld nemen maatregelen om de opwarming te voorkomen, zo ook Amsterdam. Energietransitie is het toverwoord.

Maar dat is makkelijker gezegd dan gedaan, zo weet UvA-hoogleraar John Grin. Hij vertelde over zijn ervaringen aan de klimaattafels die moesten leiden tot het Klimaatakkoord. Een akkoord dat veel kritiek heeft gekregen.

Foto: Fatih Hijnen

Grin snapt deze kritiek. Tot zijn verbazing werden de belangrijkste gesprekken aan de hoofdtafel niet gevoerd door experts, maar door vertegenwoordigers van gevestigde belangen zoals VNO-NCW en LTO Nederland. Wetenschappers waren veroordeeld tot een ‘bijzettafel’. Grin: “Uit alle hoeken zag je dat de betaalbare opties om klimaatverandering tegen te gaan afgeschoten werden door de belangenorganisaties aan de klimaattafels.”

Dat gevestigde belangen vaker zorgen voor problemen rondom verduurzaming blijkt uit de praktijk in Amsterdam-Noord. Eva Bollen woont in een buurt waar de huizen slecht zijn geïsoleerd, doordat woningcorporatie De Key al meer dan 30 jaar geen geld uittrekt voor groot onderhoud. Met torenhoge energienota’s voor bewoners tot gevolg. Ze strijdt met buurtbewoners voor renovatie van de woningen.

Foto: Fatih Hijnen

Bart Stuart uit de Van der Pekbuurt is betrokken bij het aardgasvrij maken van zijn buurt. De Gemeente Amsterdam en energiereus Vattenfall, zijn aandeelhouder van de Stadsverwarming, en hebben zo een dubbele pet op. Hij is bang dat deze financiële belangen straks zwaarder wegen dan de mening van de buurt en pleit voor meer zeggenschap voor bewoners bij dit soort grote ingrijpende projecten.

Dat Amsterdam en de rest van de wereld werk moeten maken van de energietransitie staat echter als een paal boven water. Maar wil de mens klimaatverandering daadwerkelijk tegengaan, is een fundamentele verandering nodig in de manier waarop wij onze economie inrichten. Deze is nu teveel gericht op groei en welvaart voor een kleine groep, terwijl mens, milieu en maatschappij de hoge prijs betalen.

SP-raadslid Tiers Bakker ziet klimaatverandering als de opmaat voor een systeemverandering. Hij pleit voor meer zeggenschap over onze energievoorziening, door deze weer publiek bezit te maken. Daarnaast pleit hij voor verregaande democratisering van onze economie als voorwaarde voor een succesvolle energietransitie: “De groene revolutie en de rode revolutie moeten aan elkaar gekoppeld worden. Van onder op moeten we acties voeden, hier in Amsterdam moeten we strijden voor groene maatregelen en deze koppelen aan het opheffen van ongelijkheid.”

Foto: Fatih Hijnen

U bent hier